Dokümanistan

Mustafa ÇETİN

SQL Server’da Ekran ve SQL Kod ile 8 Temel Veritabanı İşlemini Bilmeden Başlama #q07

yazar

SQL dünyasına adım attığınızda karşınıza çıkan ilk soru genellikle şudur: “Bu işlemi arayüzden mi yapmalıyım yoksa kodla mı?” Gerçek bir veri uzmanı her iki yönteme de hakim olmalıdır.

Bu yazıda, SQL Server üzerinde uçtan uca bir veri yönetim sürecini simüle edeceğiz. Veritabanı oluşturmaktan tablo silmeye kadar 8 temel işlemi hem Object Explorer (ekran) hem de SQL kodları üzerinden adım adım inceleyeceğiz.

1. Yeni Veritabanı (Database) Oluşturma

Sürece sıfırdan bir veritabanı inşa ederek başlıyoruz.

  • Ekran Üzerinden: Object Explorer’da “Databases” klasörüne sağ tıklayıp “New Database” diyerek veritabanı ismini (Örn: personel) giriyoruz.

  • SQL Kod ile: CREATE DATABASE personel; komutunu yazıp Execute butonuna basmanız yeterlidir.

Not: Kodla oluşturduğunuz veritabanını listede göremiyorsanız, Databases sekmesine sağ tıklayıp Refresh demeyi unutmayın.

2. Tablo Oluşturma ve Veri Tipleri

Veritabanı hazır olduktan sonra içine verilerimizi saklayacağımız tabloları ekliyoruz.

  • Ekran Üzerinden: Tablo oluştururken kolon isimlerini (ID, adı, soyadı, telefon) ve veri tiplerini (int, varchar) belirliyoruz.

  • Varchar(50) Nedir?: Bu veri tipi, o kolona maksimum 50 karakterlik metinsel veri girilebileceğini ifade eder.

3. Primary Key ve Identity (Otomatik Artış)

Veritabanı güvenliği ve düzeni için her kaydın benzersiz bir kimliği (ID) olmalıdır.

  • Primary Key (Birincil Anahtar): Bir kaydı diğerlerinden ayıran benzersiz alandır.

  • Identity: ID alanını manuel yazmak yerine SQL Server’ın otomatik (1, 2, 3…) artırmasını sağlar.

  • Kod ile Yazımı: Tablo oluştururken IDENTITY(1,1) komutu, başlangıç değerini ve artış miktarını belirler.

4. Veri Ekleme (INSERT INTO)

Tablomuzun iskeleti hazırsa, şimdi içine “canlı” veri ekleme zamanı.

  • Ekran Üzerinden: Tabloya sağ tıklayıp “Edit Top 200” diyerek satırları elle doldurabilirsiniz.

  • SQL Kod ile: INSERT INTO komutunu kullanırız.

  • İpucu: Metinsel ifadeleri her zaman tek tırnak (‘ ‘) içinde, sayısal ifadeleri (integer) ise tırnaksız yazmalısınız.

5. Mevcut Tabloya Kolon Ekleme (ALTER TABLE)

Bazen tabloyu oluşturduktan sonra bir şeyi unuttuğunuzu fark edersiniz. Örneğin; “Doğum Tarihi” kolonu.

Bunun için tabloyu silip baştan yapmak yerine ALTER TABLE komutuyla mevcut tabloya yeni bir kolon ekleyebiliriz. Date tipi sadece gün/ay/yıl tutarken, DateTime saati de kaydeder.

6. Veri Güncelleme (UPDATE)

Var olan bir veriyi değiştirmek için UPDATE komutunu kullanırız.

KRİTİK UYARI: UPDATE komutunu asla WHERE kriteri belirlemeden çalıştırmayın! Eğer WHERE ID = 1 gibi bir kısıtlama getirmezseniz, tablodaki tüm satırlar aynı veriyle güncellenir.

7. Veri Silme (DELETE)

Bir kaydı silmeden önce mutlaka o kaydı SELECT sorgusu ile çağırıp doğruluğundan emin olun.

  • Güvenli Silme: Önce SELECT * FROM tablo WHERE ID = 2 ile veriyi görün, ardından SELECT * kısmını silip yerine DELETE yazarak işlemi tamamlayın.

8. Tabloyu Tamamen Silme (DROP TABLE)

İşiniz bittiğinde veya yanlış bir tabloyu tamamen ortadan kaldırmak istediğinizde DROP TABLE komutunu kullanırsınız. Bu işlem, tablonun içindeki tüm verilerle birlikte yapıyı da kalıcı olarak siler.

SQL dünyasında başarılı olmanın sırrı bol bol antrenman yapmaktır. Bu adımları kendi yerel veritabanınızda mutlaka deneyin.

Excel, Word, PowerPoint PARA VERMEYİN! Ücretsiz & Lisanslı Microsoft Office Kullanımı #p04

yazar

Günümüzde yazılım lisans maliyetleri bel bükebiliyor, ancak işlerinizi halletmek için her zaman cüzdanınızı boşaltmanıza gerek yok. Excel, Word ve PowerPoint gibi temel Office programlarını tamamen ücretsiz, yasal ve lisanslı bir şekilde kullanabileceğiniz yöntemler mevcut. Hem de bilgisayarınıza ağır kurulumlar yapmadan, en güncel sürümlere anında erişebilirsiniz.

İster sadık bir Microsoft kullanıcısı olun ister Google’ın esnek dünyasına geçmek isteyin; her iki tarafın da sunduğu ücretsiz çözümleri sizin için mercek altına aldık.

Microsoft Office Web Sürümü ile Tanışın

Birçok kullanıcı Microsoft Office’in sadece ücretli bir paket olduğunu düşünür. Oysa Microsoft, popüler uygulamalarının “Web” sürümlerini tarayıcı üzerinden tamamen ücretsiz sunuyor. Bu araçlara erişmek ise sadece bir saniyenizi alıyor.

Pratik Erişim Kısayolları

Tarayıcınızın adres çubuğuna aşağıdaki komutları yazarak saniyeler içinde yeni bir belge oluşturabilirsiniz:

  • Excel için: excel.new

  • Word için: word.new

  • PowerPoint için: powerpoint.new

Bu yöntemle bir Microsoft hesabıyla giriş yapmanız yeterlidir; sistem sizi doğrudan boş bir çalışma sayfasına yönlendirir. Üstelik bu belgeler anlık olarak kaydedilir ve OneDrive entegrasyonu sayesinde her yerden erişilebilir hale gelir.

Google Workspace: Ücretsiz ve Sınırsız Güç

Microsoft’un en büyük rakibi olan Google, kendi ekosisteminde benzer araçları farklı isimlerle ancak aynı işlevsellikle sunuyor.

  • Google E-Tablolar (Excel alternatifi): sheets.new

  • Google Dokümanlar (Word alternatifi): docs.new

  • Google Slaytlar (PowerPoint alternatifi): slides.new

Google tarafının en büyük avantajı, tamamen ücretsiz ve sınırsız bir deneyim sunmasıdır. Özellikle Gmail hesabınız varsa, dosyalarınızı Google Drive üzerinden kolayca yönetebilir ve paylaşabilirsiniz.

Web Üzerinde Çalışmanın Avantajları

Masaüstü yazılımlara alışmış olsak da, bulut tabanlı (web) çalışmanın modern iş dünyasında sunduğu benzersiz artılar var:

  1. Gerçek Zamanlı İşbirliği: Aynı belge üzerinde birden fazla kişi farklı bilgisayarlardan çalışabilir. Bir hücreye siz veri girerken, iş arkadaşınızın başka bir hücrede yaptığı değişikliği anlık (WhatsApp yazışması gibi) görebilirsiniz.

  2. Detaylı Düzenleme Geçmişi: “Burayı kim sildi?” derdine son! Web sürümleri, her hücrenin geçmişini kayıt altında tutar. Hangi kullanıcının ne zaman hangi değişikliği yaptığını saniyesi saniyesine görebilir, eski verilere geri dönebilirsiniz.

  3. Otomatik Kaydetme: Belgeyi kaydetmeyi unutma riskiniz yok; her ufak değişiklikte sistem otomatik olarak kayıt yapar.

  4. Gelişmiş Dizi Formülleri: Masaüstü versiyonların bazılarında bulunmayan XLOOKUP (Çapraz Ara), FILTER (Filtrele) ve UNIQUE (Benzersiz) gibi modern formüller web sürümlerinde standart olarak sunulur.

Google E-Tablolar’ın “Gizli” Yetenekleri

Eğer profesyonel veri takibi yapıyorsanız, Google E-Tablolar (Sheets) içinde Excel’de bile olmayan bazı özel formüller barındırır:

  • =GOOGLEFINANCE(): Canlı borsa ve finans verilerini anlık olarak çeker.

  • =GOOGLETRANSLATE(): Hücre içindeki metinleri otomatik olarak istediğiniz dile çevirir.

  • =QUERY(): SQL diline benzer bir yapıyla verileri filtreleyip çekmenizi sağlar; veri madenciliği için harikadır.

  • Hücre Koruma: Paylaştığınız kişilerin sadece belirli alanları düzenlemesine izin verip, kritik hücreleri kilitleyebilirsiniz.

Nelere Dikkat Etmeli? (Kısıtlamalar)

Her güzel şeyin bir bedeli (veya kısıtlaması) vardır. Web tabanlı Office araçlarını kullanırken şunları göz önünde bulundurmalısınız:

  • İnternet Bağımlılığı: Aktif bir internet bağlantınız yoksa bu programları kullanamazsınız.

  • Makro ve VBA Yok: Eğer çok karmaşık Excel makroları veya VBA kodları yazıyorsanız, web sürümleri bunları desteklemez.

  • Power Query: İş zekası tarafında kullanılan gelişmiş veri modelleri (Power Query) web tarafında henüz mevcut değildir.

Sonuç olarak; profesyonel bir yazılımcı veya karmaşık makro kullanıcısı değilseniz, günlük işleriniz için Excel ve Word’e para ödemek zorunda değilsiniz. Web sürümleri hem hız hem de işbirliği açısından fazlasıyla yeterli bir deneyim sunuyor.

SQL Örnek Adventureworks2016 Database Kurulumu #q15

yazar

Bu iki programı kurduğumuz zaman artık kendi ortamınızda SQL yüklemiş olduk. Ancak SQL öğrenmek için örnek bir database ve içinde örnek verilerin olması gerekiyor.

Örnek Adventureworks Database dosyasını internetten indirme

Kendiniz de yeni database oluşturup örnek kayıtları oluşturabilirsiniz. Bu yöntem sizi çok oyalar. Onun yerine ama kendi içinde hazır veri olan microsoftûn eğitimler için kurguladığı database’i kullanmak daha iyidir. SQL Eğitim Makale serisinde kullanacağımız AdventureWorks2016 database’ini de microsoft sitesinden ücretsiz indirebilirsiniz.

Microsoft bu bilgileri githup’a yükledi. Google’a “Adventureworks database download githup” yazıyoruz. Releases ile başlayan linki açıyoruz.

https://github.com/Microsoft/sql-server-samples/releases

Açılan linkte biraz aşağısına gittiğinizde AdventureWork (OLTP) full database backups başlığına gidiyoruz. Buradaki linklerden herhangi birisini indirebilirsiniz.

Ben AdventureWork2016.bak dosyasını kullanıcam. Veriler arasında fark yok. Sadece en son 2022 dosyası daha güncel veriler var. O kadar.

Üzerine tıklayıp .bak dosyasını bilgisayarımıza indiriyoruz.

 

Adventureworks2016.bak dosyasını SQL Server’a import Etme

İndirdiğiniz AdventureWorks2016.bak dosyasını SQL Server’ın solda “Object Explorer” alanında Databases kısmına Sağ Tuş yapıyoruz ve çıkan menüden “Restore Files and FileGroups” seçiyoruz.

Açılan pencereden From Device seçiyoruz. Ve sağdaki üç nokta seçiyoruz.

Tekrar pencere açılacak. File seçili olduğunda emin olduktan sonra Add seçiyoruz

İnternetten indirdiğimiz Adventureworks2016.bak dosyasını seçiyoruz.

Tavsiyem indirdiğiniz bak dosyasını açılan MSSSQL Kurulu olduğu;
C:\Program Files\Microsoft SQL Server\MSSQL15.SQLEXPRESS\MSSQL\Backup\
klasöre kopyalayıp öyle bak dosyasını seçin. Böylece başka yerde aramak zorunda kalmazsınız. Sonra tekrar lazım olduğunda kendi backup yerinden çağıraabilirsiniz. Bu klasör mevcut database yedeğini aldığınız klasördür.

dosyayı seçip Tamam- Tamam dedikten sonra Bu alanda Restore alanını aktif ediyoruz.

OK dediğimzde

OK dedikten sonra Adventureworks2016 Database aşağıdaki şekilde yüklenmiş olacaktır. İçinde birçok örnek tablo, view ve daha birçok örnek dosya göreceksiniz.

Artık eğitime hazırsınız. Bu seri takip ederek adım adım SQL Server eğimini işliyor olacağız.

SSMS’in Gizli Gücünü Keşfet! | SQL Server’a Yeni Başlayanlar İçin Görsel Rehber #q06

yazar

SQL yazmak basit ama SQL Server Management Studio’yu gerçekten anlamak? İşte o seni usta yapar.

Bugün, SQL Server Management Studio’yu- yani SSMS’i – ilk kez tüm detaylarıyla tanıyacaksın.
Burada yazdığınız her satırın, veriyi nasıl harekete geçirdiğini birlikte göreceğiz.

Artık sıra, veritabanı dünyasında en çok zaman geçireceğimiz aracı keşfetmeye geldi.

SSMS’i anlamak, SQL öğrenmenin yarısıdır.
Çünkü burada attığınız her adım, yazacağınız her sorgu ve yöneteceğiniz her tablo bu ekranın içinden geçecek.

🧭 Object Explorer – “Verinin Haritası”

Bakın, hemen sol tarafta duran bölüm Object Explorer.
Burası, verinin tüm mimarisini önünüze seren bir harita gibi.
Veritabanlarını, tabloları, prosedürleri, kolonları… hepsini buradan yönetiyorsunuz.
Sanki bir şehrin sokaklarında dolaşıyor gibi, veri yapılarının arasında geziniyorsunuz.

✍️ New Query – Hikâyenin Başladığı Sayfa

“Yeni bir sorgu yazmak istediğimizde ‘New Query’ butonuna tıklarsın. Açılan boş sayfa… aslında bizim hikâyemizin ilk satırı. Buraya yazılan her komut, SQL Server’a bir talimat veriyor. Ve o talimatın sonucu, veritabanındaki milyonlarca veriyi etkileyebiliyor.

 

🤖 Otomatik Tamamlama – Arka Planda Çalışan Asistan

Bir tablo adını yazmaya başladığınız anda SSMS size yardımcı olur. Otomatik tamamlama devreye girer, ihtiyacınız olan komutları karşınıza çıkarır. Bu özellik, kod yazmanıza hız katar… ama aynı zamanda hata yapmanızı da engeller.

🚀 Execute & F5 – Komutu Hayata Geçirme Anı

Kod hazır olduğunda o meşhur an gelir:
F5 tuşuna bastığınız anda komutunuz çalıştır.
İşte bu yüzden SSMS bir editör gibi düşünmeyin, bir kontrol panelidir.

 

Şimdi biraz daha derine inelim.Bir geliştirici sadece kod yazmaz; kodunu yönetir, yorumlar ekler, düzenler ve gerektiğinde karışık bir yapıyı akıcı hale getirir. Bu yüzden birazdan göreceğiniz özellikler, SQL yazarken gerçekten akışta kalmanızı sağlayacak.

📐 SQL Yazım Kuralları – Okunabilir Kodun İnşası

SQL kısa ve net bir dil gibi görünür… ama iş büyüdüğünde kod karmaşıklaşır.
Bu yüzden kodunuzu yapılandırmak, uzun vadede size zaman kazandırır.

Profesyoneller SQL’i şu akışla yazar:

  • İlk satırda SELECT
  • Hemen altında FROM
  • Altında varsa WHERE
  • Sonra GROUP BY
  • En altta ORDER BY

Bu düzen, karmaşık sorguları bile saniyeler içinde anlamanızı sağlar.
Bir mimarın plan okuması gibi… gözünüz nereye bakacağını bilir.

Örnek yazdığım kodlar aşağıdadır.

Alias Kullanımı – Kolonlara Farklı isimler Vermek

Bir kolon adını daha açıklayıcı yapmak istediğinizde alias kullanırız.
AS ile tamamen kendinize ait başlıklar oluşturabilirsiniz.
Bu hem raporlamayı güzelleştirir… hem de kodu daha okunabilir hale getirir.

Kolonları bunun yerine kendi belirlediğiniz şekilde hatta Türkçe karakter dahi yazabilirsiniz.

Bunu yapmak için kolon adından hemen sonra AS kullanırız. Boşluksuz kullanacaksınız direk yazabilirsiniz. Ancak boşluklu yazacaksanız Tek Tırnak içinde veya [ Köşeli Parantez] içinde yazabilirsiniz.

 

 

SQL Kodlarına Yorum Satırı, Açıklama Ekleme

— (iki tire) ile Comment yapmış oluyoruz.  SQL kodlarınıza açıklama ekleyebilirsiniz. SQL’i anlamak için açıklama çok kullanacağız. Ayrıca çalışmasını istemediğiniz komutları da bu şekilde pasif edebilirsiniz.

 

Birden Fazla Satıra Açıklama Ekleme veya Pasif Etme

Eğer birden fazla satırda açıklama yapmak istiyorsanız her satıra tek tek tire tire koymak zahmetli olur onun yerine açıklama’nın başlayacağı yere /* yapıp bitiş satırına da */ yaparak birden çok alanı pasif edebilir veya açıklamalarınızı yazabilirsiniz.

 

Kodları Seçerek belirli bir SQL Kodunu çalıştırma

Daha önce söylemiştim. F5 tuşu ile SQL kodlarımızı çalıştırırız. Ancak bir dosya da birden fazla SQL kodu varsa ve hepsini çalıştırmak istemiyorsanız sadece o SQL komutunu Shift ile seçerek sadece seçilen kodu çalıştırabilirsiniz. Eğer seçim yapmadan F5 tuşuna basarsanız sayfadaki tüm SQL kodları çalışır.

Eğitim boyunca tek bir dosyada SQL Kodu yazarak anlatacağım. Dolayısıyla hep sorgularımızı Shift ile ya da Mouse ile seçerek ondan sonra F5 tuşuna basıp sorguyu çalıştıracağız.

 

Sorgu Grid Ekranını Kaldırma / Getirme Ctrl + R

F5 ile sorgunun sonucunu gördüğünüz grid ekranı kod ile yoğunlaştığınızda bazen geçici olarak kaldırmak isteyebilirsiniz. Bunun için Ctrl + R tuşuna basmanız yeterli. Tekrar Ctrl + R yaptığınızda kaybolan grid ekranı tekrar gelecektir.

 

Shift  + Mouse Tekerleği ile SQL görünüm Ayarları Yakınlaştır Uzaklaştır

 

Tablo veya Sütunları Kod Ekranına Sürükleme

Query Ekranında kodları manuel yazıyoruz. Ama Kolaylık olması için Tablo adları veya kolon adlarını Object Explorer ekranından açıp kod satırına sürükleyebilirsiniz.

Aşağıdaki Tablonun ismini sürükledim. Normalde elle yazsaydık

Select * From Personel yazardık. Ancak Sürüklediğimizde [dbo]. Geliyor. Bu kısım Database Şemasıdır. Her ne kadar şema belirlemesek de SQL varsayılan olarak dbo şemasını atar.

 

Şema Nedir?

Şema ne için kullanılır derseniz tek bir database’de hem finans, hem insankaynakları gibi birçok farklı kategori aynı database de tutmak istediğimizde tablolar hangi bölümün ayırt etmek için şema kullanırız.

 

Neden Köşeli Parantez Koydu

Bazı tablolarda boşluk koyulmuş olabiliriz. Bu düşünce ile SQL her sürüklemede köşeli parantez koyarak veriyi sürükler. Her iki kodda çalışır.

Tablo Sütunlarını Sorgu Ekranına Sürükleme

Bir de personel tablosunun kolonlarını sürükleyerek çağırmak istediğimizde  aşağıdaki gibi tüm kolonları getirmiş olur. Bunun için Object Explorer’da ilgili tabloda iken Artıya basıp Columns klasörünü olduğu gibi kod ekranına sürükleyebilirsiniz. Ya da Colunms ekranını açıp belirli kolonları da sürükleyebilirsiniz. Yazmak veya sürüklemek hangisi kolayınıza giderse onu yapabilirsiniz.

SELECT id, sicil, ad, soyad, cinsiyet, unvan, telNo, birim, sehir, maas, tarih, fazlaMesai, prim, mailAdresi, Yıl, Yıldan Kalan Ay, Aydan Kalan Gün FROM [dbo].[personel]

 

Select’den sonraki yıldız karakterinin üzerine geldiğinizde tüm kolonları görmebilirsin

Select’den sonra yazdığımız Yıldız üzerine geldiğimiz de tüm kolonların ismini görebilirsiniz.

 

SQL Sorgu Sonucunu Grid’den Excel’e Kopyala

Bazen sorguladığımız sonuçları Excel’e veya başka bir yere kopyalamak isteriz. Bu durumda grid üzerinde tablo köşesinden seçip Ctrl + C yapabilir veya sağ tuş yapıp Copy ile tüm verileri Excel’e yapıştırabilirsiniz.

Ancak başlıklarını bu şekilde almayacaktır.

Bunun Yerine Grid tamamını seçtikten sonra  “Copy Width Headers” seçerseniz

Veriler başlıkları ile Excel veya başka platformları yapıştırabilirsiniz.

Kapanış

İlk adımı attınız. Şimdi gerçek SQL hikayesi başlıyor

Gördüğünüz gibi SSMS, sadece bir pencere değil; veriyi yönetmek için elinizdeki en güçlü araç.
Artık komutları nerede yazacağınızı, nasıl çalıştıracağınızı, kodları nasıl açıklayacağınızı ve ekrana tamamen hâkim olmayı biliyorsunuz.

Bu temel, ileride yazacağınız her sorgunun omurgası olacak.
Ve şimdi… bir sonraki adımda veriyi sadece okumayacağız; kendi tablolarımızı oluşturup veri girmeye başlayacağız.

Yani birazdan… verinin mimarı olmaya hazırlanıyoruz.Formun Üstü

SQL Kurulumdan Sonra Verimi Artıran 8 Ayar [Prod/Test Rengi, Grid, AutoRecover, SatırNumarası] #q05

yazar

SQL Sorgu Çıktılarının Grid Boyunu Büyültme

Tools – Options – Font and Colors – Show Settings for : Grid Results Seçiyoruz ve Size Kısmını 9 yapıyoruz.

MSSQL Kod Ekranında Satır Numarasını Aktif Etme

Sorgu yazarken hatalar vermeye başlayacak. Hata mesajı almaya başladığımızda bize hatanın satır numarasını verecek ancak ekranımızda satır numarası olmadığından aktif etmeliyiz. Değilse tek tek satırları saymamız gerekir.

Tools – Options – Text Editör – All Languages – Line numbers aktif edebilirsiniz.

Kod satıra sığmazsa aşağı satıra insin (Word Wrap)

Yazdığınız SQL Kodu ekrana sığmazsa varsayılan modda ekranın sağına doğru devam eder. Kodu incelemek istediğinizde sağa doğru kaydırmanız gerekecek. Bunun için

Tools – Options – Text Editör – All Languages – Word wrap

aktif edebilirsiniz. Ancak Eğitim içerisinde SQL’i daha iyi anlamak için tavsiye edeceğim SQL yazım düzenine göre kullanırsanız bu ayara ihtiyaç duymayacaksınız.

SQL kodun altı Kırmızı ise Kodu Tanımıyor demektir

Eğer Query alanında altı kırmızı çizgili bir kod görürseniz SQL’in bunu tanımadığı anlamına gelir. Bu örneğimizde Execute’ın hemen solunda Master göreceksiniz. SQL Server Management Studio açtığınızda varsayılan olarak master (Sistem) database’i açılır.

Bu sebeple master database’ini buradan kendi database seçtiğinizde ve o database’de personel tablosu varsa hata gidecektir.

MSSQL her açtığında master database yerine kendi database ile açılsın

Her SQL’i açtığınızda sistem verilerinin tutulduğu master database varsayılan olarak açılır. Her açılışta master database’ini değiştirmek zahmetli bir durumdur. Eğer tek bir database’de çalışıyorsanız her SSMS’i açtığınızda varsayılan olarak kendi veritabanınız gelmesi için ilk SSMS’i açtığınızda gelen sa ve şifre yazdığınız alan

Connect to Server penceresinde Conncection Properties Sekmesine geçin

Connect to database : [Kendi Database’ini seçin]

Veritabanı kullanımlarını renklere göre ayırma yöntemi

Yanlış sunucuya sorgu atma riskini azaltır. Örneğin bir canlı database var birde test database’i var. Tablolar ve sorgular hepsi aynı. Yanlışlıkla canlı ortamda sorgu yapıp canlı database’in performansını düşürebilirsiniz. Bu ayar sayesinde Hangi sunucuya bağlanıyorsanız bir defa renk ataması yaparsınız. Ardından hatalı sorgu çalıştırmazsınız.

Örneğin CanlıDB = Kırmızı, TestDB =Yeşil yapabilirsiniz.

Bu ayarı yaparak sorgu ekranının altında test ortamında çalıştığınızı bileceksiniz.

Altta kırmızı bar olduğunda canlı DB’de çalıştığınızı anlayacaksınız.

Çok faydalı bir yöntemdir.

Sorgu Sonucunu Excel’e Kaydederken Başlıklar Kaybolmasın

Sorgu sonucu çıktıktan “Save Results As” seçip csv kaydettiğinizde Başlıklar çıkmaz.

Eğer Export dosyasında başlıklarında çıkmasını istiyorsanız

Tools- Options – Query Results – SQL Server – Result to Grid seçeneğine gelin ve aşağıdaki alandan  “Include column headers when copying or saving results” seçeneğini işaretleyin. SQL Server’ı kapatıp açın.

Artık “Save Results As” yapıp CSV kaydettiğinizde başlıkları ile gelecektir.

Yazdığınız Kodlar Elektrik Kesintisiyle Kaybolmasın – Otomatik kurtarmayı Aktif Et (AutoRecover)

Tools- Options – Environment – AutoRecover Alanı aktif değilse aktif edin ve 5 değerini 1 yapın. Böyleye yazdığınız veriler ola ki ani bir elektrik kesintisinde bir dakika öncesindeki sorgularınızı otomatik kaydetsin.  Bu süre varsayılan olarak 5 dakika tavsiyem 1 veya 2 dakika kalsın.

Ani bir kesinti sonrası SMSS açtığınızda gelen pencere’de kurtarılacak dosya olduğunu göster

 

Sizde denemek isterseniz 1 dakikaya alın. Sonra kaydetmeden 1 dk bekleyin.  Ctrl + Shift + ESC tuşlarına basın Görev yöneticisisi açılacaktır. SMSS’i bulun ve sağ tuş – Görevi Sonlandır diyin

Sonra SSMS’i tekrar açın. Karşınıza bu şekilde ekran gelecektir. Recovery Select Files seçerek kaydetmediğiniz dosyayı otomatik kaydettiğinizi görecektir.

MSSQL’de Tarih verilerini Türkçe Göstermek için bu kodu çalıştırın

SQL’de her ne kadar veritabanına Türkçe formatta yükleseniz de sorguladığınızda bu şekilde Hafta Günü Ay gibi alanlar İngilizce görürsünüz.

“SET LANGUAGE Turkish” Kodunu bir kez çalıştırsanız, Dil ayarlarınız Artık Türkçe olacaktır.

Aynı sorguyu tekrar çalıştırdığınızda Türkçe Tarih bilgileri görebilirsiniz. Eski Haline getirmek isterseniz’de “SET LANGUAGE English” yapabilirsiniz. Bu veride bir değişiklik yapmaz.

Kapanış

Evet, SSMS ekranını kullanmak için tavsiye ettiğim ayarları yapmış olduk. Bir sonraki videoda SQL ekranını tanıyım anlamaya çalışacağız.

Bir sonraki eğitimde görüşmek üzere…

Excel’de Mantıksal (Formüllerle) Veri Doğrulama’ya Giriş

yazar

Excel’de Gelişmiş Veri Doğrulama Teknikleri

Excel eğitimlerimizin bu bölümünde, temel veri doğrulama özelliklerinden farklı olarak, gelişmiş ve kişiselleştirilmiş veri doğrulama tekniklerini ele alacağız. Bu yazıda, sadece Excel’in hazır seçenekleri dışına çıkarak Custom (Özel) formüllerle nasıl veri doğrulama yapılacağını anlatacağım.

Veri Doğrulama Nedir ve Neden Önemlidir?

Veri doğrulama, Excel’de kullanıcıların belirli kriterlere uyan veri girmesini zorunlu kılan bir özelliktir. Bu sayede yanlış veya hatalı veri girişlerinin önüne geçilir ve veri bütünlüğü sağlanır.

Excel’in standart veri doğrulama seçenekleri arasında “Whole Number” (Tam sayı), “List” (Liste), “Date” (Tarih), “Time” (Zaman) gibi hazır tipler bulunur. Ancak bu yazımızda, standartlara bağlı kalmayıp Custom (Özel) seçenekler üzerinden veri doğrulamanın nasıl yapılacağını göreceğiz.

Custom Veri Doğrulama Nedir?

Custom veri doğrulama, Excel formülleri kullanılarak kendimize özel kurallar oluşturduğumuz bir yöntemdir. Yani bir hücreye girilecek veriyi, kendiniz yazdığınız mantığa göre sınırlandırabilirsiniz.

Bu bölümde üç önemli örnek üzerinde ilerleyeceğiz:

  1. Mükerrer Kayıt Girişini Engelleme

  2. Tarih Alanına Sadece Gün/Ay/Yıl Formatında Değer Girişi

  3. Soyadı Hücresine Sadece BÜYÜK HARF İle Veri Girişi

1. Mükerrer Kayıt Girişini Engelleyen Formül

Excel listelerinizde, aynı verinin birden fazla kez girilmesini istemeyebilirsiniz. Bunun için custom veri doğrulama kısmına belirli bir formül yazılabilir.

Öncelikle, listedeki verileri kontrol eden ve yeni girilen değerin listede tekrar bulunup bulunmadığını hesaplayan bir formül hazırlanır. Bu formülü Veri Doğrulama > Custom alanına ekledikten sonra, tekrar eden girişlerde kullanıcı uyarılır.

2. Tarih Alanına Sadece Tarih Formatında Giriş Sağlama

Tarih sütunlarına sadece geçerli bir tarih formatında veri girilmesini sağlamak için gelişmiş bir custom formül kullanılır. Böylece, metinsel ya da sayısal farklı formatlarda veri girişlerinin önüne geçilir.

Bunun için, kullanıcıların sadece “gün/ay/yıl” formatında tarih girmeleri sağlanır ve aksi durumlarda hata mesajı gösterilir.

3. Sadece Büyük Harf Veri Girişi için Doğrulama

Bazı durumlarda, özellikle soyadı gibi kritik metin alanlarında kullanıcıların küçük harf girmesini engellemek gerekebilir. Bunu sağlamak için custom formüller ile sadece büyük harflerin kabul edilmesi sağlanır.

Aksi halde, sayısal veya küçük harf gibi hatalı girişler engellenerek, verilerin standart formatta alınması garantilenir.

Sonuç ve Ek İpuçları

  • Custom veri doğrulama formülleri, standart seçeneklerin ötesinde size esneklik sağlar.

  • Gelişmiş Excel kullanımı için özellikle veri bütünlüğünü sağlamak adına bu tekniklerden faydalanmak önemlidir.

  • Pratik örnekler üzerinde çalışarak, liste tekrarını engelleme, tarih doğrulama ve metin biçimlendirme gibi ihtiyaçlara kolayca çözüm bulabilirsiniz.

Excel’de veri doğrulama ile ilgili daha gelişmiş ve özel uygulamalar yapmak isterseniz, bu yöntemler başlangıç için oldukça faydalıdır.

Eğitimimize devam edeceğiz, başka Excel ipuçları için takipte kalın!

Excelde daha iyi Anlaşılan değişim grafiği yapmak #6

yazar

Bir Veriyi grafiğe dönüştürmek yetmiyor. Bu grafiği hedef kitleniz anlayabilecek mi? Yorumlayabilecek mi? önemli olan budur. Bu sebeple değişim grafiği ile etkii bir grafik yapmış olursunuz.

🔴 İlgili Yazı
https://dokumanistan.com/shorts-videolar/excelde-daha-iyi-anlasilan-degisim-grafigi-yapmak-6

🔴 İçeriklerim Hakkında Daha Fazlası için
https://dokumanistan.com/hakkimizda

🔴 Youtube Oynatma Listeleri
▶️ Temel Seviye Excel İçerikleri – https://bit.ly/4bcJiH4
▶️ İleri Seviye Excel İçerikleri – https://bit.ly/4i96zfk
▶️ Expert (Uzman) Seviye Excel İçerikleri – https://bit.ly/3CZ6LyC

Excel Grafik verileri k cinsinden gösterimi nasıl yapılır. #3

yazar

Mesela grafik hazıladınız ve her veri 1.546.234 şeklinde yazdıyor. Bu Grafikte görsel olarak karmaşalı bir grafik olur. Bunun yerine 1.5 K yazmak daha anlaşılır olur. Çünkü grafikte detay rakamların bir önemi yoktur.

🔴 İlgili Yazı

Hakkımda

🔴 İçeriklerim Hakkında Daha Fazlası için

Hakkımda

🔴 Youtube Oynatma Listeleri
▶️ Temel Seviye Excel İçerikleri – https://bit.ly/4bcJiH4
▶️ İleri Seviye Excel İçerikleri – https://bit.ly/4i96zfk
▶️ Expert (Uzman) Seviye Excel İçerikleri – https://bit.ly/3CZ6LyC

#Excel Hücre sonuna Otomatik Iki Nokta Üst Üste Koy #2

yazar

Adım adım bir liste yapıp yanına değerini yazmak istediğimde : iki nokta üst üste yaparız. Bir de bunları hizlamamız gerekiyor. Bunun yerine hücre biçimine * “:” formülü yazarsanız : formülle koyacaktır.

🔴 İlgili Yazı
https://dokumanistan.com/shorts-videolar/excel-hucre-sonuna-otomatik-iki-nokta-ust-uste-koy

🔴 İçeriklerim Hakkında Daha Fazlası için
https://dokumanistan.com/hakkimizda

🔴 Youtube Oynatma Listeleri
▶️ Temel Seviye Excel İçerikleri – https://bit.ly/4bcJiH4
▶️ İleri Seviye Excel İçerikleri – https://bit.ly/4i96zfk
▶️ Expert (Uzman) Seviye Excel İçerikleri – https://bit.ly/3CZ6LyC

Excel F4 Tuşu ile en son yaptığın işlemi Tekrar et #1

yazar

Kısayol tuşları Excel kullanımımızı hızlandırmaktadır. Bence en çok kullanacağınız kısayoldur F4 tuşu. Bir işlemi yaptığınızda ve tekrar yapmak istediğiniz F4 tuşu basmanız yeterli. Tekrar aynı işlemi yapmak sorunda kalmazsınız.

🔴 İçeriklerim Hakkında Daha Fazlası için

Hakkımda

🔴 Youtube Oynatma Listeleri
▶️ Temel Seviye Excel İçerikleri – https://bit.ly/4bcJiH4
▶️ İleri Seviye Excel İçerikleri – https://bit.ly/4i96zfk
▶️ Expert (Uzman) Seviye Excel İçerikleri – https://bit.ly/3CZ6LyC

error: İçerik Kopyalamaya Karşı Korulamlıdır. !!